Nieuw onderzoek naar haalbaarheid

Onderzoeker en fysiotherapeut Dennis Boer vond dat dit anders kan. Samen met zijn onderzoeksteam, THERA-Trainer en Fietslabyrint onderzocht hij of een 10 weken durend, gepersonaliseerd beweegprogramma haalbaar is voor mensen met dementie. De resultaten van dit onderzoek werden recent gepubliceerd in The Journal of Aging Research & Lifestyle (Boer 2025). Er werd onder andere gekeken naar de uitvoerbaarheid van het programma, veiligheid, de acceptatie door deelnemers en begeleiders en therapietrouw (“completion of assessments, participant adherence, adverse events, and acceptability by participants and supervisors”).

Deelnemers en opzet van het programma

Het onderzoek werd uitgevoerd in twee verpleeghuizen. Deelnemers hadden de diagnose dementie, woonden in het verpleeghuis, konden minimaal 50 meter wandelen (met of zonder hulp) en stonden positief tegenover deelname aan een beweegprogramma.

Het programma bestond uit vier beweegmomenten per week:

• Twee groepssessies gericht op balans- en krachtoefeningen
• Twee individuele sessies waarin deelnemers konden fietsen met Fietslabyrint
  
  Alle sessies werden begeleid door een fysiotherapeut.
  Van de 59 bewoners die benaderd en gescreend werden, konden er 11 deelnemen aan het programma.

Hoge therapietrouw en positieve ervaringen

De deelname bleek hoog. De groepssessies werden in 92% van de gevallen bijgewoond en de individuele Fietslabyrint-sessies in 87%. Slechts één deelnemer stopte volledig. Negen deelnemers voltooiden beide onderdelen, en één deelnemer maakte alleen het individuele fietsprogramma af.

Tijdens de studie werden 137 bijwerkingen (“adverse events”) geregistreerd. Negen daarvan werden mogelijk toegeschreven aan de beweeginterventie, maar waren allemaal mild en van voorbijgaande aard (bijvoorbeeld vermoeidheid).

De waardering voor het programma was eveneens positief. De deelnemers gaven gemiddeld een score van 4,3 op een schaal van 5. Ook begeleiders waren enthousiast. Zij gaven aan dat kennis over dementie, persoonsgerichte communicatie en een op de persoon afgestemde benadering positief bijdragen aan de uitvoering. Een uitdaging was het inpassen van het programma in de dagelijkse routine van het verpleeghuis.

Conclusie en vervolgstappen

De onderzoekers concluderen dat dit 10 weken durende beweegprogramma goed uitvoerbaar en haalbaar is voor mensen met dementie in het verpleeghuis. De volgende stap is een uitgebreidere studie met controlegroep, waarin ook gekeken wordt naar de daadwerkelijke effectiviteit van de interventie.

Sterke punten en verbeterpunten

Een belangrijke kracht van de studie is de persoonlijke begeleiding. Gepersonaliseerde routes en gerichte ondersteuning door de fysiotherapeut droegen bij aan de hoge deelname en veiligheid. De combinatie van groepssessies en individuele Fietslabyrint-sessies zorgde bovendien voor sociale interactie én individuele betrokkenheid, beide belangrijke motivators om te blijven bewegen.

Tegelijkertijd kent de studie enkele beperkingen:

• een relatief kleine groep deelnemers
• geen controlegroep
• een korte interventieduur
  
  Aangezien het doel was om een eerste indruk te verkrijgen, kunnen deze beperkingen in vervolgonderzoek worden aangepakt. De eerste resultaten zijn echter veelbelovend en tonen aan dat een beweegprogramma zoals dit goed haalbaar is voor mensen met dementie in het verpleeghuis.
  
  Dennis en Esther laten beide zien dat als beweegzorg aansluit op de interesses van mensen met dementie, zoals je dat kan doen met Fietslabyrint, dat het mensen helpt om in beweging te blijven, ook als je dementie hebt.